Warden Oom

We stoppen hier voor een man die bijzonder belangrijk is voor het verhaal van de heksen van Beselare.

Niet omdat hij zelf iets met hekserij te maken had.

Maar omdat hij hielp voorkomen dat een groot deel van de oude verhalen van dit dorp verloren ging.

We staan hier aan de Warden Oom Laan, vlak bij de plaats waar vroeger de hoeve Navegheer lag.

Daar werd op 19 april 1861 Edward Vermeulen geboren.

Hij was het vijfde kind in een landbouwersgezin met negen kinderen. Zijn jeugd in Beselare duurde niet lang. Toen Edward ongeveer vijf jaar oud was, verhuisde het gezin naar Hooglede.

Hij ging daar naar school en studeerde later aan het Klein Seminarie van Roeselare. Op zestienjarige leeftijd stopte hij met zijn studies en keerde hij terug naar het boerenleven.

In 1896 verhuisde Edward met zijn ouders naar het centrum van Hooglede. Twee jaar later werd hij er gemeenteontvanger.

Maar ondertussen begon hij ook te schrijven.

En daarvoor gebruikte hij een naam waaronder hij uiteindelijk veel bekender zou worden:

Warden Oom.

Zijn grote doorbraak kwam opvallend laat.

In 1911, toen hij al vijftig jaar oud was, verscheen zijn eerste roman, Herwording.

Daar bleef het niet bij.

Warden Oom schreef uiteindelijk 23 romans, naast talrijke verhalen en verzen. Zijn boeken gingen vooral over het gewone West-Vlaamse leven dat hij zelf zo goed kende.

Boeren en arbeiders.

Het leven op het platteland.

Armoede en geloof.

Oude gebruiken.

Maar ook volksgeloof, vreemde gebeurtenissen, spoken en verhalen die mensen elkaar al generaties lang vertelden.

En precies daar komen we opnieuw bij Beselare terecht.

Want Warden Oom was de verhalen uit zijn geboortedorp niet vergeten.

In Beselare werden al lang verhalen verteld over heksen en spoken. Verhalen die van ouder op kind werden doorgegeven en die Warden Oom later optekende en in zijn werk verwerkte.

Daardoor is hij voor onze wandeling belangrijk.

Hij heeft de heksen van Beselare niet uitgevonden.

Ook de bijnaam Toveressenparochie is niet door hem bedacht.

In zijn levensbeschrijving uit 1925 noemt hij Beselare wel zo, maar onderzoek naar de plaatselijke folklore toont dat de naam toen al veel ouder was. Een West-Vlaams spotdicht uit 1715 verwijst zelfs al naar de bijzondere reputatie van Beselare.

Warden Oom deed iets anders.

Hij nam verhalen die tot dan vooral werden verteld en gaf een deel ervan een plaats op papier.

Dat bleek achteraf bijzonder waardevol.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd Beselare vrijwel volledig verwoest. Het oude dorp verdween. Huizen, boerderijen en andere tastbare herinneringen gingen verloren.

Maar de verhalen bleven bestaan.

Onder andere omdat mensen ze bleven vertellen en omdat schrijvers zoals Warden Oom ze hadden neergeschreven.

Zijn werk hielp bovendien om de naam van Beselare als Toveressenparochie veel verder buiten het dorp bekend te maken.

Edward Vermeulen stierf op 6 juli 1934 in Hooglede.

Vandaag draagt deze straat zijn schrijversnaam.

En daarom stoppen we hier.

Want wanneer we tijdens deze wandeling luisteren naar de oude verhalen over Sefa Bubbels, Calle Bletters, Leeme Caduul en de andere Beselaarse heksen, moeten we ook even stilstaan bij de mensen die ervoor zorgden dat zulke verhalen generaties later nog verteld kunnen worden.

Warden Oom was één van hen.